Reyme steunt opsporingswet maar eist bescherming burgers en Surinaamse regie

RedactiePolitiek Suriname18 oktober 2026214 Views

Home
Politiek Suriname
Reyme steunt opsporingswet maar eist bescherming burgers en Surinaamse regie

PARAMARIBO — Steven Reyme steunt de uitbreiding van bijzondere opsporingsbevoegdheden, maar wil duidelijke grenzen aan observatie, bescherming van onschuldige burgers en Surinaams gezag bij buitenlandse samenwerking. Tijdens de DNA-vergadering van 16 oktober waarschuwde hij dat de haast rond de antiwitwaswetgeving niet ten koste mag gaan van de juridische kwaliteit.

Deadline mag kwaliteit niet verdringen

De A20-fractieleider wees op de internationale evaluatie waarvoor volgens zijn bijdrage vóór 15 januari 2027 de nodige wetgeving op orde moet zijn. Die tijdsdruk onderstreept naar zijn oordeel de urgentie, maar ontslaat het parlement niet van de verantwoordelijkheid om zorgvuldig te werken. Hij verwees naar de vele wijzigingen bij eerder behandelde wetgeving als waarschuwing voor een onvoldoende uitgewerkt eindproduct.

Reyme verbond zijn steun aan drie verantwoordelijkheden: georganiseerde criminaliteit aanpakken, fundamentele rechten beschermen en de nationale soevereiniteit bewaken. Volgens hem kunnen die doelen binnen dezelfde rechtsstaat worden nagestreefd. Politie en justitie mogen niet met verouderde instrumenten tegenover moderne criminele organisaties blijven staan.

Hij wees daarbij op internationale netwerken, digitale betalingen en ingewikkelde financiële constructies. Als voorbeeld beschreef hij een mogelijke drugsorganisatie vanuit Paramaribo waarvan betrokkenen wisselende telefoonnummers en voertuigen gebruiken en via versleutelde berichten communiceren. In zo’n situatie kunnen observatie en infiltratie volgens hem nodig zijn om betrokkenen te identificeren en bewijs te verzamelen.

Eerste vraag over uitlokking en langdurige observatie

Aan die methoden moeten volgens Reyme wel controleerbare grenzen worden gesteld. Een infiltrant mag geen strafbare feiten uitlokken die zonder zijn optreden niet zouden zijn gepleegd. Ook langdurige observatie moet naar zijn oordeel noodzakelijk en evenredig blijven.

Hij vroeg hoe wordt voorkomen dat iemand steeds opnieuw wordt gevolgd doordat een bevel telkens met drie maanden wordt verlengd. De mogelijkheid om opnieuw toestemming te geven riep bij hem de vraag op wanneer een eindpunt wordt bereikt. Van de minister wilde hij weten welke wettelijke bescherming bestaat tegen uitlokking en onevenredig lange observatie en welke rol de rechter-commissaris bij de controle vervult.

Tweede vraag over gegevens van onschuldige burgers

Reyme illustreerde zijn tweede zorg met een denkbeeldige ondernemer in Wanica die regelmatig belt met iemand die later van witwassen wordt verdacht. Tijdens het onderzoek kunnen daardoor ook gesprekken, zakelijke contacten en persoonlijke gegevens van de ondernemer worden verzameld. Als vervolgens blijkt dat deze niets met de criminaliteit te maken heeft, moet volgens Reyme duidelijk zijn wat met zijn informatie gebeurt.

Hij vroeg hoe de regering garandeert dat niet-relevante gegevens worden vernietigd en welke rechtsmiddelen burgers hebben wanneer hun gegevens onrechtmatig worden gebruikt. Een strafrechtelijk onderzoek mag er volgens hem niet toe leiden dat informatie over onschuldige mensen onbeperkt wordt bewaard of voor andere doeleinden beschikbaar blijft.

Bijzondere aandacht vroeg hij voor vertrouwelijke gesprekken met advocaten, artsen en andere beschermde beroepsbeoefenaren. Ook wees hij op diepgaande gesprekken binnen religieuze organisaties. Zulke contacten maken volgens zijn betoog zichtbaar waarom de grenzen van het opnemen en gebruiken van communicatie duidelijk moeten zijn.

Reyme bracht tevens schadevergoeding bij onrechtmatig overheidshandelen ter sprake. Zijn vraag was hoe mensen die ten onrechte worden geraakt daadwerkelijk bescherming en herstel kunnen krijgen.

Derde vraag over buitenlandse opsporingsambtenaren

Internationale samenwerking is volgens Reyme nodig omdat georganiseerde criminaliteit vaak grensoverschrijdend is. Die samenwerking mag echter niet betekenen dat buitenlandse diensten zonder duidelijke juridische voorwaarden zelfstandig in Suriname kunnen optreden.

Hij vroeg onder wiens gezag buitenlandse opsporingsambtenaren opereren, wie toestemming verleent, wie toezicht houdt en wie aansprakelijk is wanneer burgerrechten worden geschonden. Voor de A20-fractie moet de Surinaamse staat volgens hem steeds de regie behouden.

Daarbij waarschuwde hij dat andere landen hun eigen belangen nastreven. Internationale verplichtingen mogen volgens zijn bijdrage de nationale rechtsmacht niet uithollen. De bestrijding van criminaliteit moet daarom samengaan met behoud van zeggenschap over het optreden op Surinaams grondgebied.

Sadi en Sapoen vragen eveneens bescherming

Annie Sadi ondersteunde Reymes bijdrage en benadrukte zowel mensenrechten als het bewaken van de soevereiniteit. Raymond Sapoen vroeg vervolgens om duidelijke gevolgen voor functionarissen die bijzondere bevoegdheden bewust voor een oneigenlijk doel gebruiken. Het mag volgens zijn interruptie niet alleen gaan over gevolgen voor het bewijs in een strafzaak, maar ook over verantwoordelijkheid van degene die de regels overschrijdt.

In zijn reactie onderstreepte Reyme dat ook verdachten en veroordeelden mensen blijven die behoorlijk moeten worden behandeld. Voor onschuldige burgers die schade hebben geleden, moet volgens hem een manier worden gevonden om vergoeding te bieden.

Zijn steun voor de wet bleef daarmee nadrukkelijk verbonden aan rechtszekerheid en vertrouwen in politie en justitie. In zijn afsluiting verwees hij naar Spreuken 21 vers 15 en het belang van gerechtigheid: een effectieve wet moet de aanpak van criminaliteit versterken en tegelijk bescherming bieden aan de rechtvaardige burger.