VISSTERFTE SARAMACCARIVIER: ONDERZOEK WIJST RICHTING MARIPASTON

RedactieSuriname22 september 2026223 Views

Home
Suriname
VISSTERFTE SARAMACCARIVIER: ONDERZOEK WIJST RICHTING MARIPASTON

PARAMARIBO — Het onderzoek naar de vervuiling en massale vissterfte in de Saramaccarivier krijgt een veel bredere reikwijdte. De regering kijkt niet langer alleen naar de Maripaston-concessie van staatsmijnbouwbedrijf Grassalco, maar wil het gebruik van leaching bij goudwinning in Suriname breder onder de loep nemen.

Minister van Natuurlijke Hulpbronnen David Abiamofo heeft na overleg met president Jennifer Simons en Grassalco verklaard dat de eerste onderzoeksrapporten wijzen op een mogelijke relatie tussen de vervuiling en activiteiten vanuit de Maripaston-concessie van Grassalco.

Daarmee is echter nog niet definitief vastgesteld welk bedrijf of welke activiteit de vervuiling heeft veroorzaakt.

Niet alleen Grassalco

Opvallend is dat de regering het onderzoek nu breder trekt.

“We beperken ons niet alleen tot Maripaston en omgeving”, aldus Abiamofo. Volgens hem wordt gekeken naar leaching in Suriname in het algemeen en, vanwege de vissterfte, specifiek naar activiteiten rond de Saramaccarivier.

Daarbij komt ook het overheidstoezicht nadrukkelijk in beeld.

Volgens de minister zal de Nationale Milieu Autoriteit (NMA) meer moeten doen op het gebied van monitoring. Ook het ministerie van Natuurlijke Hulpbronnen en andere relevante autoriteiten worden bij die controle betrokken.

Er bestaan volgens Abiamofo al protocollen voor onder meer de import, opslag, het transport en gebruik van stoffen die bij leaching worden ingezet. Ook moet worden gekeken naar wat na het gebruik met het restmateriaal gebeurt.

De overheid moet zich er volgens de minister van verzekeren dat die protocollen daadwerkelijk worden nageleefd.

Dat roept tegelijkertijd een belangrijke vraag op: hoe intensief werd vóór de vissterfte gecontroleerd of de bestaande regels en protocollen daadwerkelijk werden gevolgd?

Die vraag krijgt extra gewicht omdat eerder al zorgen waren over de naleving van milieurichtlijnen op de Maripaston-concessie. Volgens berichtgeving over NMA-documenten was een daar actieve onderneming eerder als niet volledig compliant aangemerkt en waren verbetermaatregelen voorgeschreven.

Cyanide en zware metalen aangetroffen

De massale vissterfte werd eind juni vastgesteld. Onderzoek van de NMA heeft vervolgens hoge concentraties chemische stoffen, zware metalen en cyanide aangetoond in water en vissen uit het gebied.

De regering meldde eerder dat de aanwijzingen richting het gebied rond de Moeroekreek gingen. Op basis daarvan werd geconcludeerd dat de verontreiniging op de concessie van Grassalco kan zijn begonnen, of verband kan houden met een onderneming die daar actief is of is geweest.

Grassalco is daarop formeel aansprakelijk gesteld.

Het bedrijf heeft eerder benadrukt dat de plaats waar de vissterfte werd geconstateerd ongeveer vijftien kilometer verwijderd ligt van de locatie waar Grassalco zelf mijnbouwactiviteiten uitvoert.

Grassalco laat eigen onderzoek uitvoeren

Grassalco wacht ondertussen niet uitsluitend op het overheidsonderzoek. Het staatsbedrijf heeft een buitenlandse consultant ingeschakeld om een eigen baselineonderzoek uit te voeren.

Daarvoor zijn monsters genomen die zowel in Suriname als in Canada worden onderzocht.

“We hebben dan vergelijkingsmateriaal”, verklaarde Abiamofo.

Volgens de minister worden binnen ongeveer twee weken resultaten verwacht van zowel de Surinaamse laboratoria als het onderzoek in Canada. Die resultaten kunnen belangrijk worden bij het verder vaststellen van de bron en verantwoordelijkheid voor de vervuiling.

Suriname afhankelijk van buitenlandse laboratoria

De kwestie heeft ondertussen nog een ander probleem blootgelegd: Suriname beschikt niet over voldoende eigen laboratoriumcapaciteit om dergelijke onderzoeken snel volledig uit te voeren.

Volgens Abiamofo heeft de samenleving zelf kunnen zien hoe lang het duurde voordat onderzoeksresultaten beschikbaar kwamen. Ook in De Nationale Assemblée werden daarover vragen gesteld.

De regering wil daarom investeren in betere laboratoriumfaciliteiten in Suriname, zodat het land bij toekomstige milieu-incidenten minder afhankelijk is van buitenlandse laboratoria.

Gemeenschappen moeten worden betrokken

President Simons heeft tijdens het overleg daarnaast benadrukt dat de gemeenschappen langs en rond de Saramaccarivier niet uit beeld mogen verdwijnen.

Inheemse en marrongemeenschappen in het gebied zijn voor verschillende dagelijkse activiteiten en hun levensonderhoud afhankelijk van de rivier. Zij moeten volgens de regering worden meegenomen in de communicatie, besluitvorming en vervolgstappen.

De overheid heeft inmiddels ook aangekondigd de monitoring van de Saramaccarivier en het omliggende gebied te intensiveren.

Van vissterfte naar grotere vraag over toezicht

Wat begon als onderzoek naar dode vissen in de Saramaccarivier ontwikkelt zich daarmee steeds meer tot een breder milieudossier.

Niet alleen de mogelijke rol van activiteiten op de Grassalco-concessie staat ter discussie. Ook de manier waarop Suriname toezicht houdt op goudwinning, het gebruik van chemicaliën, de verwerking van restmateriaal en de naleving van bestaande milieuregels komt nadrukkelijk in beeld.

De komende onderzoeksresultaten uit Suriname en Canada moeten meer duidelijkheid geven over de precieze oorzaak van de vervuiling.

Maar los daarvan ligt er inmiddels een tweede vraag op tafel: als de protocollen er al waren, is er vóór de vissterfte voldoende gecontroleerd of ze ook daadwerkelijk werden nageleefd?