MINISTER CURRIE: ‘NIEMAND CONTROLEERT OP DE LEERPLICHT’

RedactieSuriname23 september 2026250 Views

Home
Suriname
MINISTER CURRIE: ‘NIEMAND CONTROLEERT OP DE LEERPLICHT’

PARAMARIBO – Minister van Onderwijs, Wetenschap en Cultuur Dirk Currie heeft een opmerkelijke lacune binnen het Surinaamse onderwijssysteem blootgelegd. Volgens de bewindsman bestaat er momenteel geen enkele instantie die actief controleert of leerplichtige kinderen daadwerkelijk naar school gaan. Daardoor weet de overheid ook niet precies hoeveel kinderen nooit voor onderwijs worden aangemeld en waar deze kinderen zich bevinden.

Currie deed de uitspraken tijdens een interview in ABC Actueel, waarin hij uitgebreid sprak over de voorbereidingen voor het nieuwe schooljaar.

De discussie ontstond toen hem werd gevraagd wat er gebeurt met kinderen die überhaupt nooit door hun ouders op een school worden aangemeld.

“Dat weten we natuurlijk niet waar die kinderen zijn”, antwoordde Currie.

Volgens de minister beschikt het ministerie niet over een organisatie die actief op zoek gaat naar kinderen die buiten het onderwijssysteem blijven. Toen hem vervolgens rechtstreeks werd gevraagd wie de leerplicht controleert, was zijn antwoord duidelijk:

“Er is geen enkele instantie die de leerplicht controleert.”

GEBOORTECIJFERS, MAAR GEEN ÉÉN-OP-ÉÉNCONTROLE

Het ministerie gebruikt onder meer geboortecijfers van het Centraal Bureau voor Burgerzaken om te voorspellen hoeveel kinderen enkele jaren later het onderwijs zouden moeten instromen.

Currie erkent echter dat die cijfers niet één op één overeenkomen met het aantal kinderen dat uiteindelijk daadwerkelijk op school wordt aangemeld. In sommige jaren melden zich volgens hem meer kinderen aan dan op basis van de geboortecijfers wordt verwacht, terwijl het aantal in andere jaren juist lager ligt. Dat betekent dat het ministerie via de bestaande administratie wel prognoses kan maken, maar daarmee nog niet automatisch weet welk individueel kind buiten het onderwijs blijft.

Juist daar ontstaat een fundamentele vraag: als een kind nooit wordt aangemeld, wie merkt dat dan op? Uit de woorden van de minister blijkt dat daarvoor momenteel geen structureel controlesysteem bestaat. De leerplicht is overigens geen nieuw principe in Suriname. In officieel lesmateriaal van de overheid wordt beschreven dat de leerplicht al in 1876 werd ingevoerd en bedoeld is om kinderen verplicht onderwijs te laten volgen.

CURRIE: VERANTWOORDELIJKHEID LIGT OOK BIJ OUDERS

Tijdens het gesprek werd Currie erop gewezen dat een leerplicht zonder controle of sancties in de praktijk moeilijk afdwingbaar is. De minister legde daarbij nadruk op de verantwoordelijkheid van ouders.

Volgens hem rust de verplichting uiteindelijk bij ouders om ervoor te zorgen dat hun kinderen onderwijs volgen. Hij plaatste dat in een bredere verantwoordelijkheid van ouders om hun kinderen goed te verzorgen en de mogelijkheden te bieden zich te ontwikkelen.

Maar daarmee blijft de vraag bestaan hoe de overheid ingrijpt wanneer ouders die verantwoordelijkheid niet nemen. Currie maakte tijdens het interview geen melding van een bestaande instantie die in zulke gevallen kinderen opspoort, ouders aanspreekt of de naleving van de leerplicht afdwingt.

670 LEERLINGEN LANGER ONDERWEG

Tegelijkertijd staat het ministerie voor grote organisatorische problemen bij de start van het nieuwe schooljaar op 1 oktober.

Currie zegt dat alle leerlingen die zich uiterlijk 15 september hebben aangemeld, vanaf 1 oktober op een school worden geplaatst. Voor ongeveer 670 leerlingen in het voortgezet onderwijs betekent dat gedurende het eerste kwartaal echter een langere busroute. Het ministerie bouwt extra lokalen en verwacht dat deze leerlingen vanaf het tweede kwartaal dichter bij huis onderwijs kunnen volgen.

De overheid maakte eerder deze maand bekend dat landelijk wordt gewerkt aan de bouw van 100 nieuwe lokalen. Van meer dan 150 scholen op de renovatielijst waren volgens het ministerie circa 61 scholen geselecteerd en voor 35 scholen waren opdrachten verstrekt.

NOG 120 JONGE KINDEREN ZONDER DEFINITIEVE PLEK

Een andere uitdaging betreft ongeveer 120 leerlingen in het basisonderwijs voor wie nog naar geschikte ruimte wordt gezocht.

Omdat het om jonge kinderen gaat, wil het ministerie voorkomen dat zij via lange busroutes naar andere gebieden moeten worden vervoerd. Een mogelijke tijdelijke oplossing is de aanschaf van ongeveer 22 cabines die als lesruimte kunnen worden gebruikt.

Als dat niet tijdig lukt, wordt volgens Currie overwogen deze groep gedurende het eerste kwartaal slechts drie dagen per week fysiek onderwijs te laten volgen. Dat zou volgens hem nadrukkelijk een tijdelijke maatregel zijn totdat de nieuwe lokalen gereed zijn.

US$ 42,5 MILJOEN VOOR ONDERWIJS

Voor uitbreiding en verbetering van de onderwijsinfrastructuur beschikt het ministerie volgens Currie naast de reguliere begroting over US$ 42,5 miljoen uit het Sociaal Fonds.

Daarvan zou:

US$ 15 miljoen bestemd zijn voor nieuwbouw van klaslokalen;
US$ 15 miljoen voor renovatie van scholen;
US$ 10 miljoen voor meubilair en leermiddelen;
US$ 2,5 miljoen voor digitalisering.

Voor renovatie van onderwijzerswoningen is binnen dit specifieke fonds volgens de minister geen budget beschikbaar.

TEKORT AAN LEERKRACHTEN BLIJFT

Ook het tekort aan leerkrachten is nog niet volledig opgelost.

Het ministerie wil opnieuw gepensioneerde leerkrachten inzetten en blijft nieuwe kandidaten werven. Vooral voor bepaalde vakken in het voortgezet onderwijs wordt gekeken naar digitaal onderwijs wanneer onvoldoende vakleerkrachten beschikbaar zijn.

Currie erkent bovendien dat het lerarenbestand nog kan veranderen vlak voordat de scholen openen, omdat leerkrachten alsnog kunnen besluiten hun baan op te zeggen.

JONGENS VALLEN VAKER UIT

Naast de problemen rond inschrijving en leerplicht wees Currie op een andere ontwikkeling die volgens hem zorgen baart: jongens vallen vanaf het secundair onderwijs relatief vaker uit. Volgens eerste onderzoeksindicaties gaat een deel van deze jongeren werken vanwege economische omstandigheden.

Het ministerie probeert samen met Sociale Zaken financiering te vinden voor een project van ongeveer 300.000 euro waarmee jongeren ondersteund moeten worden om onderwijs te blijven volgen.

LEERPLICHT BESTAAT, MAAR WIE BEWAAKT HAAR?

Daarmee legt het interview een bredere kwetsbaarheid in het onderwijssysteem bloot.

Het ministerie kan op basis van geboortecijfers voorspellen hoeveel kinderen ongeveer het onderwijs zouden moeten instromen. Scholen registreren wie zich aanmeldt. Maar wanneer een kind helemaal nergens wordt ingeschreven, ontbreekt volgens de minister een instantie die dat kind actief opspoort.

En precies daar ontstaat het probleem.

Een leerplicht kan op papier bestaan, maar zolang niemand structureel controleert welke kinderen buiten het onderwijs blijven, bestaat het risico dat een groep kinderen volledig uit beeld raakt.