
BOLIVIA — Wetenschappers hebben in het regenwoud van Bolivia een nieuwe wilde kattensoort geïdentificeerd. Het gaat om Leopardus tilcayo, een kleine tijgerkat die lange tijd werd aangezien voor een reeds bekende soort. De ontdekking is bijzonder, omdat het volgens de onderzoekers voor het eerst in meer dan honderd jaar is dat een nieuwe nog levende kattensoort wetenschappelijk wordt beschreven.
De ontdekking is beschreven in een nieuwe studie in het wetenschappelijke tijdschrift Current Biology. Onderzoekers gebruikten uitgebreid genetisch onderzoek om verschillende populaties tijgerkatten in Zuid-Amerika met elkaar te vergelijken.
Daaruit kwam naar voren dat de kat uit Bolivia genetisch voldoende verschilt van zijn verwanten om als afzonderlijke soort te worden beschouwd.
De nieuw beschreven Leopardus tilcayo is een opvallend klein roofdier. Het dier wordt iets minder dan een halve meter lang en weegt ongeveer 1,4 kilogram. Daarmee is de wilde kat lichter dan de gemiddelde huiskat.
De soort leeft in de Yungas, een bergachtig en dichtbegroeid gebied aan de oostelijke zijde van de Andes in Bolivia.
Door zijn gevlekte vacht lijkt het dier sterk op andere Zuid-Amerikaanse tijgerkatten. Juist die uiterlijke overeenkomsten hebben er waarschijnlijk voor gezorgd dat wetenschappers lange tijd niet doorhadden dat het om een aparte soort ging.
Volgens de studie in Current Biology analyseerden de onderzoekers genetisch materiaal van tientallen katten uit het geslacht Leopardus. Daarbij werden moderne genetische technieken gecombineerd met materiaal uit wetenschappelijke en museumcollecties.
De uitkomsten wijzen erop dat de Zuid-Amerikaanse tijgerkatten veel diverser zijn dan eerder werd aangenomen. De onderzoekers onderscheiden uiteindelijk vijf verschillende soorten.
De Boliviaanse Leopardus tilcayo vormt daarbij een eigen evolutionaire lijn. Volgens het onderzoek zou deze kat zich ongeveer 1,4 miljoen jaar geleden van verwante tijgerkatten hebben afgesplitst.
Hoeveel dieren van de nieuwe soort daadwerkelijk in het wild leven, weten wetenschappers nog niet.
Tot dusver zijn slechts twee levende exemplaren rechtstreeks onderzocht. Daarnaast zijn met cameravallen in de Boliviaanse jungle andere katten vastgelegd die tot dezelfde soort zouden kunnen behoren.
Dat betekent dus niet dat er wereldwijd nog maar twee exemplaren bestaan. De werkelijke populatie is simpelweg nog onbekend.
Een van de bekende dieren verblijft in een Boliviaanse dierenopvang. Het inmiddels ongeveer tien jaar oude dier werd als jong gevonden door een lokaal gezin.
Aanvankelijk dacht het gezin dat het om een gewone huiskat ging. Naarmate het dier ouder werd, bleek uit zijn gedrag echter dat er iets niet klopte met die veronderstelling.
De ontdekking komt tegelijkertijd met zorgen over het voortbestaan van de kleine wilde katten in Zuid-Amerika.
Tijgerkatten worden geconfronteerd met verlies en versnippering van hun leefgebied. Ook ontbossing, landbouwactiviteiten en bosbranden vormen een bedreiging voor de gebieden waarin de dieren voorkomen.
De ontdekking van Leopardus tilcayo maakt daarom duidelijk hoe belangrijk verder onderzoek naar de biodiversiteit van het gebied is. Wanneer verschillende soorten uiterlijk sterk op elkaar lijken en als één soort worden beschouwd, kunnen kleine en kwetsbare populaties gemakkelijk over het hoofd worden gezien.
De onderzoekers wijzen erop dat zelfs binnen een bekende diergroep als de katten nog soorten kunnen bestaan die nooit officieel door de wetenschap zijn onderscheiden.