Afonsoewa steunt nationaliteitswet, maar vraagt ook steun voor burgers in eigen land

RedactiePolitiek in Su7 september 2026346 Views

Home
Suriname
Politiek in Su
Afonsoewa steunt nationaliteitswet, maar vraagt ook steun voor burgers in eigen land

Suriname wil sporters en wetenschappers uit de diaspora gemakkelijker aan de Surinaamse nationaliteit helpen, maar wat doet het land ondertussen voor de mensen die er wonen, werken en dagelijks proberen rond te komen? Die bredere vraag liep door de bijdrage van parlementariër Silvana Afonsoewa tijdens de behandeling van de wijziging van de Wet op het Surinamerschap en het ingezetenschap. Zij steunt de voorgestelde regeling, maar waarschuwt dat de politiek daarmee haar verantwoordelijkheid tegenover de eigen bevolking niet heeft ingelost.

Volgens Afonsoewa raakt het debat aan meer dan paspoorten, voetbal en internationale prestaties. Het gaat ook over politieke prioriteiten, de ontwikkeling van jongeren, onderwijs en de positie van burgers die de afgelopen jaren financieel zijn vastgelopen.

“Wij moeten werken voor de mensen die hier de laatste jaren financieel kopje onder zijn gegaan”, benadrukte zij. Hun positie moet worden verbeterd en hun kansen in eigen land moeten worden veiliggesteld. Wat daarnaast voor personen van Surinaamse afkomst in het buitenland kan worden gedaan, wil zij eveneens ondersteunen.

Daarmee plaatste Afonsoewa een duidelijke kanttekening bij de verwachtingen rond de diaspora. Het aantrekken van mensen met kennis en talent kan Suriname vooruithelpen, maar ontslaat de regering niet van de opdracht om perspectief te bieden aan de bevolking die al in het land woont.

Ze begon haar betoog daarom bewust niet met wetsartikelen, maar met de vraag waarom deze wijziging nodig is.

“We behandelen vandaag deze wet omdat wij op eigen bodem onvoldoende hebben gebouwd aan wat wij nu buiten onze grenzen moeten gaan halen.”

Die uitspraak vormde de kern van haar kritiek. Suriname probeert via een aanpassing van de nationaliteitswet toegang te krijgen tot talent dat elders is ontwikkeld. Tegelijkertijd blijven volgens haar de investeringen achter waarmee het land zelf jongeren kan opleiden en begeleiden.

Afonsoewa gebruikte de sport als concreet voorbeeld. Jongeren met uitzonderlijk talent moeten soms eerst een zware werkdag maken om in hun levensonderhoud te voorzien en daarna op het veld presteren. Goede voeding, coaching, medische begeleiding en voldoende rust zijn daarbij niet vanzelfsprekend.

Ook wees zij op sporters die geld moeten inzamelen om Suriname internationaal te vertegenwoordigen. Van hen worden prestaties verwacht die het land trots moeten maken, terwijl zij de voorwaarden daarvoor deels zelf moeten organiseren.

“Zo maak je geen topsporter, we verspillen talent”, stelde zij.

Maar hetzelfde probleem speelt volgens Afonsoewa bij het onderwijs. Wanneer Suriname onvoldoende investeert in de opleiding van de eigen bevolking, zal het later ook wetenschappers en andere hoogopgeleiden uit het buitenland moeten aantrekken. De afhankelijkheid van de diaspora wordt dan mede het gevolg van keuzes die in eigen land zijn gemaakt.

“Een land dat structureel afhankelijk is van wat elders is opgebouwd, heeft een probleem dat geen enkele nationaliteitswet oplost.”

Voor gewone burgers raakt die kritiek aan een wezenlijk punt: welke mogelijkheden krijgen zij om zich in hun eigen land te ontwikkelen? In het betoog van Afonsoewa staan onderwijs, jeugdontwikkeling en bestaanszekerheid daarom niet los van de wetsbehandeling. Zij vormen juist de achtergrond waartegen de voorgestelde bijzondere regeling moet worden beoordeeld.

Volgens haar ontbreekt het bovendien aan continuïteit. De ene regering bouwt voorzieningen en beleid op, waarna een volgende regering andere prioriteiten stelt. Daardoor gaan jaren verloren en moet opnieuw worden begonnen. De gevolgen daarvan zijn niet alleen direct merkbaar, maar werken door in de kansen die jongeren veel later krijgen.

Afonsoewa stelde dat een kind dat nu in een goed jeugdprogramma terechtkomt, over acht tot tien jaar op het hoogste niveau kan presteren. Dat vraagt wel om beleid dat langer meegaat dan één regeerperiode. Elk jaar waarin die investering uitblijft, vergroot volgens haar de kans dat Suriname in de toekomst opnieuw naar een noodoplossing grijpt.

Tegelijkertijd maakte zij duidelijk dat haar kritiek niet tegen de diaspora is gericht. Mensen met Surinaamse wortels kunnen volgens haar een belangrijke bijdrage leveren aan het land van hun ouders en grootouders. Zij steunt de wetswijziging vanwege de mogelijkheden die deze nu kan bieden.

Die steun is echter geen vrijbrief om de ontwikkeling in eigen land te laten liggen.

“Deze wet mag nooit ons alibi worden om niet te investeren in onze eigen jeugd.”

Ook voor gewone burgers in de diaspora bevatte haar bijdrage een belangrijke verduidelijking. De voorgestelde bijzondere route geldt volgens haar niet voor iedereen die van Surinaamse afkomst is. Alleen een PSA-status hebben is onvoldoende. In de door haar toegelichte regeling moet iemand daarnaast behoren tot de categorie wetenschap of sport en voldoen aan de daarvoor gestelde voorwaarden.

Daarmee beantwoordde zij ook de vraag waarom de regeling niet meteen wordt doorgetrokken naar alle personen van Surinaamse afkomst. Voorlopig gaat het om een afgebakende groep. Het voorstel biedt volgens haar geen algemene toegang tot een Surinaams paspoort voor iedereen met Surinaamse ouders of grootouders.

Voor mensen buiten die categorieën betekent haar toelichting dus dat deze bijzondere route niet voor hen is bedoeld. De bredere discussie over de nationaliteitspositie van de diaspora wordt met dit voorstel niet volledig opgelost.

Afonsoewa stond eveneens stil bij de gevolgen voor gezinnen. Volgens haar toelichting gaat de nationaliteit die via deze regeling wordt verkregen niet automatisch over op een partner. Over de positie van kinderen vroeg zij nadrukkelijk aandacht. Zij meldde dat ook de president de commissie had meegegeven dat de regeling niet automatisch gevolgen mocht hebben voor hun nationaliteitspositie.

Daarmee raakte zij aan een onderwerp dat verder gaat dan de vraag wie voor Suriname kan uitkomen of wetenschappelijke prestaties kan leveren. Nationaliteit raakt ook aan de rechtspositie van partners en kinderen. De gevolgen daarvan verdienen volgens haar betoog afzonderlijke aandacht.

Een ander belangrijk punt was het mogelijke verlies van een bestaande nationaliteit. Afonsoewa legde uit dat de voorgestelde constructie, waarbij de Surinaamse nationaliteit van rechtswege wordt verkregen na aanwijzing, bedoeld is om een eigen naturalisatieaanvraag overbodig te maken.

Zij presenteerde die bedoeling echter niet zonder vragen. Zullen betrokken sporters erop vertrouwen dat de regeling hen daadwerkelijk beschermt tegen verlies van hun andere nationaliteit? Volgens haar zijn juristen en buitenlandse deskundigen geraadpleegd, maar het vertrouwen van de mensen om wie het gaat, blijft essentieel.

Met verwijzing naar de gedeelde geschiedenis vroeg zij daarnaast om een welwillende houding vanuit Nederland. Kinderen en kleinkinderen van Surinamers die iets willen bijdragen aan het land van hun familie, verdienen volgens haar begrip. Daarbij benadrukte zij dat zij niet vroeg om de Nederlandse wet opzij te zetten.

Haar bijdrage maakte zo duidelijk dat achter de technische wetswijziging een bredere politieke afweging schuilgaat. Suriname wil profiteren van de kennis en prestaties van mensen uit het buitenland. Maar de burgers die in Suriname zelf de moeilijke jaren hebben doorgemaakt, moeten eveneens kunnen rekenen op betere kansen.

Afonsoewa koppelde haar steun aan die verantwoordelijkheid. Een bijzondere regeling voor sporters en wetenschappers kan een behoefte van vandaag invullen. Voor de bevolking moet daar beleid naast staan dat onderwijs, ontwikkeling en de financiële positie van huishoudens daadwerkelijk verbetert. Anders wordt wel geregeld wie Surinamer kan worden, maar blijft de vraag liggen welk perspectief mensen hebben die het al zijn.