DEN HAAG/FREETOWN — De druk op Sierra Leone om de voortvluchtige Nederlandse drugscrimineel Jos Leijdekkers, beter bekend als Bolle Jos, uit te leveren wordt verder opgevoerd. De Europese Commissie heeft €18 miljoen aan financiële steun voor dit jaar opgeschort. Ook miljoenen die voor volgend jaar gepland staan, kunnen op de tocht komen te staan.
De maatregel volgt op maandenlange Nederlandse pogingen om Sierra Leone tot medewerking te bewegen. Nederland wil dat Leijdekkers wordt aangehouden en uitgeleverd, maar dat is tot nu toe niet gebeurd.
Minister van Justitie en Veiligheid David van Weel bevestigde donderdag dat de Europese Commissie de betaling van €18 miljoen die Sierra Leone dit jaar zou ontvangen, heeft opgeschort.
Volgens Van Weel is de maatregel een belangrijk signaal richting de regering in Freetown. Hij vindt het moeilijk te rechtvaardigen dat Europees geld naar een land gaat dat volgens Nederland niet meewerkt aan de uitlevering van een zwaar veroordeelde drugscrimineel.
Daar blijft het mogelijk niet bij. Voor volgend jaar staat nog eens €22,5 miljoen aan Europese steun gepland. Ook die betaling kan worden tegengehouden wanneer Sierra Leone niet meewerkt. Daarover moet binnen Europa nog verder worden gesproken.
De financiële druk op Sierra Leone kan daarmee oplopen tot tientallen miljoenen euro’s.
De begrotingssteun is belangrijk voor het West-Afrikaanse land en wordt onder meer gebruikt voor publieke voorzieningen en ontwikkeling. Het besluit betekent daarom dat het conflict rond Bolle Jos niet langer alleen een juridische en diplomatieke kwestie is, maar inmiddels ook financiële gevolgen heeft.
Bron: Reuters/NOS. Reuters meldt dat de Europese Commissie €18 miljoen aan voor dit jaar beloofde betalingen heeft opgeschort en dat nog eens €22,5 miljoen voor volgend jaar mogelijk eveneens wordt tegengehouden.
Van Weel kondigde eerder al aan dat Nederland Europese financiële steun wilde gebruiken om de druk op Sierra Leone te verhogen. De kwestie leidde in september zelfs tot een diplomatieke woordenstrijd.
De eerste minister van Sierra Leone, David Moinina Sengeh, beschuldigde Van Weel toen van een “neo-koloniale” houding nadat de Nederlandse minister had gesproken over het mogelijk stopzetten van Europese steun.
Sierra Leone betwistte tegelijkertijd het Nederlandse beeld dat de autoriteiten precies zouden weten waar Leijdekkers verblijft. Sengeh verklaarde dat de veiligheidsdiensten niet wisten waar hij zich bevond.
Nederland houdt echter vol dat Leijdekkers zich in Sierra Leone bevindt. Hij verscheen eerder op beelden van een kerkdienst in het geboortedorp van president Julius Maada Bio.
Leijdekkers behoort tot de meest gezochte Nederlandse criminelen. Hij werd in Nederland bij verstek veroordeeld tot 24 jaar gevangenisstraf voor onder meer grootschalige cocaïnehandel en het geven van opdracht voor een liquidatie. Ook in België zijn zware gevangenisstraffen tegen hem uitgesproken.
Nederland heeft Sierra Leone formeel om zijn uitlevering gevraagd, maar dat heeft tot dusver niet tot zijn komst naar Nederland geleid.
De zaak krijgt ondertussen steeds meer Europese dimensies. Van Weel is donderdag in Luxemburg, waar de Europese ministers van Justitie onder meer spreken over de aanpak van georganiseerde misdaad en landen die veroordeelde drugscriminelen onderdak bieden.
Daarbij wordt ook gekeken naar strengere Europese maatregelen tegen criminelen die zich buiten Europa verschuilen. Mogelijke maatregelen zijn het bevriezen van financiële tegoeden en het instellen van inreisverboden.
Met het opschorten van de €18 miljoen is de strategie tegenover Sierra Leone duidelijk veranderd. Waar Nederland aanvankelijk vooral via diplomatieke contacten en een uitleveringsverzoek probeerde Bolle Jos naar Nederland te krijgen, wordt nu ook financiële druk ingezet.
Voor Sierra Leone staat bovendien meer op het spel wanneer Brussel besluit ook de steun voor volgend jaar tegen te houden.
De boodschap vanuit Nederland en Europa wordt daarmee steeds concreter: zolang er geen beweging komt in de zaak rond Bolle Jos, kunnen de financiële gevolgen voor Sierra Leone verder oplopen.